Italian humanist Lorenzo Valla na ọkà ihe ọmụma: biography, creativity

Lorenzo Valla (1407-1457) bụ ihe Italian humanist ihapu otutu okwu, mgbanwe, onye nkụzi na ọkachamara na oge gboo ọkà mmụta. Ọ na-egwuri maka ụmụ mmadụ echiche ịgbazigharị asụsụ na-akụziri. Ọtụtụ ihe ọmụma nke Latin na Grik mmụta asụsụ kwere ya na-eduzi a ọma analysis of ụfọdụ Church akwụkwọ na-eme ka mbibi nke ndị gbara ya gburugburu na myths na ezighị ezi. Valla gosiri na "onyinye nke Constantine" a na-e zoro aka na nkwado nke obere popu, ọ bụ n'ezie a adịgboroja.

mmegide

Ewere na ndị na-agbagọ ezi uche nke Aristotle na-egbochi ndị nkịtị mmepe na ndị bara uru ngwa nke na nkà ihe ọmụma, Valla akpọkarị scholastics, na-esonụ Aristotle, na-arụrịta ụka na esemokwu ahụ. Ya isi mgbaru ọsọ ahụ bụ ike ọhụrụ e nke nkà ihe ọmụma, ọ bụghị onye na alụmdi ma ọ bụ a onwe ụlọ akwụkwọ usoro. Ya inem "On ụtọ" (1431) kama nke òtù Epikurọs na hedonistic Christian echiche na ọchịchọ obi ụtọ bụ a-akpali akpali ihe na-akpata àgwà ụmụ mmadụ. Valla nwekwara gbachiteere na nkwenkwe na free uche nwere ike ikpokọta na-atụghị Chineke akara aka, Otú ọ dị, ọ pụta ìhè, a echiche na ụmụ mmadụ apụghị ọgụgụ isi, ya mere bụ ihe nke okwukwe kama nke ihe ọmụma sayensị. Ọtụtụ n'ime echiche nke ọkà ihe ọmụma e mesịrị biiri na mepụtara ọzọ ụbụrụ na-aghọ nke Edinam Ukpụhọde.

Open nnyocha mere ka ntoputa nke ọtụtụ ndị iro; ọtụtụ ugboro a ọkà ihe ọmụma Lorenzo Valla bụ n'ihe ize ndụ. Ozizi ya na Latin nwayọọ nwayọọ dọtara anya ma merie ya a ọnọdụ na Vatican - a merenụ na-akpọ "onye mmeri nke ndi mmadu n'elu nkwenkwe ọdịnala na omenala."

Life na Works

Lorenzo mụrụ banyere 1407 na Rome, Italy. Nna-ya, Luca della Valle, bụ ọkàiwu si Piacenza. Lorenzo nọ na Rom na-amụ Latin n'okpuru nduzi nke ochie n'ịkụzi - Prọfesọ Leonardo Bruni (Aretino). Ọ gakwara ọmụmụ na Mahadum nke Padua. Na 1428, ọdịnihu ọkà ihe ọmụma, nwara ime ka a ọrụ popu diplomaati, ma ya candidacy na-jụrụ n'ihi na nke-eto eto afọ. Na 1429 a kpọrọ ya na-akụziri ihapu otutu okwu na Padua, o kwetara. Na 1431, m hụrụ na ntọhapụ nke ndị inem "Na fun." A obere ka e mesịrị, bụ ọrụ e bipụtara, ekele nke ọbụna ugbu a na-amụ na mahadum nke creativity Lorenzo Valla - "The ezi ndị ụgha mma." Na 1433 ọ na-amanye nye elu a professorial ogo: Valla bipụtara ihe na-emeghe akwụkwọ ozi nke ọ n'ihu ọha taworo uta ọkàiwu Bartolo na-akwa emo akwụkwọ jurisprudence usoro.

ike ugboro

Valla ekpe Milan, mgbe ahụ, na Genoa; nwara ọzọ na-a utom ke Rome, na n'ikpeazụ gara Naples, ebe ọ hụrụ ebe dị mma ohere iputa n'obí Alfonso na V, nchebe, pụtara ìhè nna ukwu nke pen na mara maka ya ịhụnanya nke ngafe. Alfonso họpụtara ya ka ya onwe ya odeakwụkwọ na Lorenzo gbachiteere si ọgụ nke ya ọtụtụ ndị iro. Ihe atụ, na 1444 Valla gosipụtara ikpe n'ụlọikpe nke Njụta Okwukwe, dị ka kwuru na-eche na ihe odide nke "Ndịozi 'Creed" e dere site a usoro nke ọ bụla n'ime ndịozi iri na abụọ. N'ikpeazụ, Alfonso jisiri kwụsị ikpe na nnapụta site n'agha nke odeakwụkwọ ya.

Na 1439 agha wee daa n'etiti Alfonso na popu - nsogbu bụ territorial affiliation nke Naples. Lorenzo Valla dere edemede-arụ ụka na-akwado popu na-achị "onyinye nke Constantine" bụ n'ezie a ụgha ederede. Na ọrụ ya Vallat kpọrọ maka nsogbu nke ndị Rom, na ndị ndú ha - agha na pope ịnapụ ike, ebe ọ bụ na ime ihe nile popu, n'echiche nke ya, bụ isi iyi nke ihe ọjọ nile, site na nke oge ahụhụ Italy. Bipụtara na 1440 edemede, ọ bụ nke ndị dị otú a doro agwa na dum obodo ga-adịghị anya mara mbido nke ụgha "Konstantinova onyinye".

Birth of akụkọ ihe mere eme nnyocha

Na Naples Valla, onye ndụ na-arụ ọrụ anọgide na-na-akpachi anya na philological researches, o iwe ahụ kwesịrị ntụkwasị obi na-agbagha ịbụ eziokwu nke ọtụtụ ndị ọzọ na okpukpe odide nke na-amaghị si malite, na agbaghawokwa nuzhnost mọnk si ebi ndụ. Na 1444, ọ fọrọ nke nta Njụta Okwukwe ikpe, kama ihe ize ndụ na-adịghị na-agbachi nkịtị ọkà ihe ọmụma. Ọ nọgidere na-eme ka fun nke "rụrụ arụ" (ụmụntakịrị) Latin asụsụ na ebubo na heresy St. Augustine. N'oge na-adịghị, o bipụtara ya ọrụ "The mma nke Latin asụsụ." Nke a ederede bụ nke mbụ n'ezie na nkà mmụta sayensị na-arụ ọrụ, kpamkpam lekwasịrị anya Latin mmụta asụsụ, pua na nkwado nke bụbu onye nkụzi nke Lorenzo. Ọtụtụ ndị edemede na ọnụ ọgụgụ na-ewere ọrụ iwe na mkparị guzoro dị ka mgbidi philologist. Valla agbala ya witty azịza kasị saveji comment na ọhụrụ ọrụ odide, kama ọtụtụ invectives ada ka arịa ọrịa nke aha ya na-Rome.

A ọhụrụ mmalite

Mgbe ọnwụ nke Pope Eugene IV na February 1447 Lorenzo ọzọ gara isi obodo, ebe ọ na kelere Pope Nicholas na V, nakweere humanist ọrụ dị ka ndịozi odeakwụkwọ na nyere ya iwu ịsụgharị n'ime Latin ọrụ dị iche iche na Grik dere, gụnyere Herodotus na Thucydides. Nkuchi Valley na Rome na ha dịkọrọ ndụ na-akpọ "a mmeri nke ndi mmadu n'elu nkwenkwe ọdịnala na omenala."

Echiche na ọrụ

Lorenzo Valla, onye biography bụ ihe dị ka ihe na njem akwụkwọ, we rida na akụkọ ihe mere eme bụghị nanị dị ka a ọkà mmụta sayensị na ọkà mmụta, ma dị ka ndị initiator nke a edemede usoro dị ka nkatọ. Ọ agwakọta atụmatụ nke a mwute humanist, mmụta nkatọ na onye dere nsi. Works Valla lekwasịrị anya bụ na mmepe nke otutu echiche na siburu amaghị okwukwo nke nkà ihe ọmụma - ọ na-akwado ọ bụla kpọmkwem nkà ihe ọmụma na usoro. O ji ọtụtụ ihe ọmụma nke Latin na Grik mmụta asụsụ, nlezianya na-enyocha ihe odide nke New Testament na ndị ọzọ na okpukpe akwụkwọ, ọtụtụ ndị na-eji chọọchị na-akwado ha ozizi. N'ihi ya, Valla ẹkenam ke humanist ije radically ọhụrụ akụkụ - sayensị. Ọtụtụ ndị ya echiche nke ọkà ihe ọmụma nakweere Ndozigharị ahụ, karịsịa Martin Luther King ụmụnna obi ụtọ rụzuru nke philological Valle.

ọrụ

The kasị ama ọrụ nke humanist, na-enweghị obi abụọ, bụ ọkà mmụta sayensị na-amụ "nke ịma mma nke Latin asụsụ" nke guzo fọrọ nke nta ka iri isii mbipụta na oge n'etiti 1471 na 1536 afọ. The inem "On ụtọ", nke e bipụtara na 1431, bụ onye bụ ọkà amụ Stoic, òtù Epikurọs na hedonistic ụkpụrụ ọma. "Na-ekwu Okwu na arumaaru Konstantinova Onyinye" (1440) kpụrụ ndabere nke eluigwe na ala kweere na a okpukpe ederede mara arumaaru. Kasị philologist ọrụ e bipụtara na a anakọtara ọrụ 1592 na Venice.

ụkpụrụ ọma

The inem "On Free Ga" e dere na atọ akwụkwọ dị ka a polylogue n'etiti Leonardo Bruni (Arentino), Antonio Beccadelli na Nikkolo Nikkoli na kasị mma. Arentino ekwu na ọ bụ ụzọ dị mkpa ibi ndụ kwekọrọ okike. Bekkadelli akwado Epicureanism, na-arụ ụka na ihe mgbochi bụ n'ụzọ megidere okike, na na ọchịchọ maka obi ụtọ a ga-gbochiri naanị ma ọ bụrụ na ọ na-emetụtakarị na mmejuputa ọbụna ihe fun. Niccoli abịakwute ma okwu, na-ezisa ideals of Christian hedonism, dị ka nke kasị mma - na obi ụtọ ebighị ebi nke na-adị naanị na Ọnọdụ (ndị ọzọ okwu, n'ụzọ obi ụtọ - nke a bụ obi ụtọ). Niccoli akpọ-eto eto na-ese okwu, ma Bekkadelli eduga ọkà arụmụka maka ya ele ihe anya - na n'ihi na ọ bụ edoghị nke nke disputants akwado onwe ya Lorenzo Valla. Nke a inem nwere ike ike na-akatọ scholasticism na mọnk asceticism, ya mere a na-akpọ ozugbo ọjọọ àgwà kwupụta na-ede akwụkwọ.

Latin stylistics

Ná ngwụsị nke iri na anọ na narị afọ humanists malite ịmụ oge gboo odide oge ochie, na-agbalị ịtụte mmụọ nke ndị Gris na Rom ugboro. Lorenzo Valla, onye madu na-apụta ìhè ya dị oké egwu ọrụ, na-etinye mgbalị dị ukwuu na-enwetụbeghị ụdị ọrụ "banyere mma nke Latin asụsụ" nke ọ na-nyochaa na iche nke Latin ụtọ asụsụ, tinyere stylistic iwu na iwu nke ihapu otutu okwu. N'ọrụ a Valla iche mara style nke oge ochie dere (dị ka Cicero na Quintilian) clumsiness nke ochie na Ecclesiastical Latin.

Kasị dịkọrọ ndụ Valley, mara edemede ọgụgụ, were ọrụ a dị ka a onye na-akatọ, ọ bụ ezie philologist kwughị banyere kpọmkwem aha ya akwụkwọ. N'ihi nke a, Lorenzo Valla mere a otutu iro, ma na-ede ya "On mma ..." nabata a ije maka imeziwanye style of Latin. Obi abụọ adịghị ya, ọrụ ya bụ uru; azụ na iri na ise na narị afọ, ha na-aga banyere oge na-eje ozi dị ka ihe ndabere maka mmepe nke buu ọhụrụ nkà ihe ọmụma na-ede akwụkwọ usoro.