Kedu ihe bụ phenotype? Echiche, isi ihe, mmekọrịta na genotype

Okwu ahụ bụ "phenotype" sitere n'asụsụ Grik ma sụgharịa ya (verbatim) "Achọrọ m," "Abụ m." Kedu ihe nke a pụtara?

Kedu ihe bụ phenotype? Nkọwa

A ghọtara phenotype dị ka ihe atụ nke dị n'ime mmadụ n'otu oge nke mmepe. E guzobere usoro a na-adabere na genotype. N'ihi diploid ntule ji okwu nke kasị mkpụrụ ndụ ihe nketa. Iji chọpụta kpọmkwem ihe phenotype ga-ekwu okwu banyere Nchikota esịtidem na mpụga na atụmatụ nke ahụ ahụ, nke e nwetara na usoro nke onye mmepe (ontogeny).

Ozi zuru oke

N'agbanyeghị pụtara kpọmkwem definition nke ihe a phenotype, ya echiche nwere ọtụtụ na-ejighị n'aka. Imirikiti ihe owuwu na mkpụrụ ndụ ndị ahụ na-agbanwe agbanwe site na mkpụrụ ndụ ihe nketa adịghị ahụ na ọdịdị ahụ nke ahụ. Ha bụ akụkụ nke phenotype. Ihe atụ bụ phenotype nke ọbara mmadụ. Na nke a, dị ka ọtụtụ ndị dere si kwuo, nkọwa ahụ kwesịrị ịgụnye àgwà ndị a nwere ike nweta site n'iji usoro nyocha, usoro ọgwụgwọ ma ọ bụ ọrụ nhazi. Mgbasawanye ọzọ na-agbanyewanye ike nwere ike ịnwe omume enwetara, na, ọ bụrụ na ọ dị mkpa, mmetụta nke organism na ebe obibi na ihe ndị ọzọ. Ya mere, ihe atụ, egbutusị na dam beavers nwere ike iwere ha phenotype.

Isi atụmatụ

Ịkọwapụta ihe a bụ phenotype bụ, anyị nwere ike ikwu maka ụfọdụ "iwepụ" ihe ọmụma mkpụrụ ndụ banyere ihe gbasara gburugburu ebe obibi. Na mbido mbụ, a ghaghị ileba anya abụọ:

1. Echiche nke phenotype. Ihe ịrịba ama a na-egosi ọnụọgụgụ nke ntụziaka nke "iwepụ", nke na-egosi ọnụ ọgụgụ nke ihe gbasara gburugburu ebe obibi.
2. Ihe ịrịba ama nke abụọ na-egosi ọkwa nke ọdịdị phenotype na ọnọdụ gbara ya gburugburu. A na-akpọ ogo a nso.

N'ime mgbagwoju anya ndi a na-agba akaebe banyere odidi na iche iche nke phenotype. N'ihe dị iche iche nchịkọta nke njirimara nke onye ọ bụla, otú ahụ ka ihe mgbaàmà ahụ na-esikwu ike karị nakwa na ha sitere na genotype, ọ ka mma. Ya mere, dịka ọmụmaatụ, ma ọ bụrụ na anyị ejiri phenotype nke bacteria, ascarids, frogs, ụmụ mmadụ tụnyere, mgbe ahụ, "akụnụba" dị n'ahịrị a na-abawanye. Nke a pụtara na phenotype nke mmadụ bara ọgaranya.

Akụkọ ihe mere eme

N'afọ 1909, Wilhelm Johansen (onye ọkà mmụta sayensị Danish) na nke mbụ - ya na echiche nke genotype - nyere nkọwa nke phenotype. Nke a mere ka o kwe omume ịmata ọdịiche dị iche iche dị iche iche si na ya pụta. Echiche nke ọdịiche dị na ọrụ Mendel na Weismann. Nke ikpeazụ bụ dị iche iche si somatic na omumu sel ke multicellular ntule. Ihe ka nke nne na nna chromosomes dị na cell ntọala. Chromosomes na-ebu mgbagwoju anya nke mkpụrụ ndụ ihe nketa, àgwà maka otu ụdị n'ozuzu na otu akụkụ ahụ kpọmkwem. Mkpụrụ ndụ ndị ahụ nwere ihe ọmụma gbasara ndị na-edozi nwere ike ịmepụta, yana usoro nke, n'eziokwu, ikpebi ma dezie njikọ ahụ. Gịnị na-eme n'ọnọdụ a? Na ontogeny, a na-agbanwe usoro mkpụrụ ndụ ihe nketa na ndị na-edozi ahụ nke ha na-edegharị. N'ihi ya, a na-ahapụta ihe niile na ihe ndị dị na organism nke na-emepụta phenotype ya. N'ikwu ya n'ụzọ ọzọ, ọ na-apụta "ngwaahịa" ụfọdụ site na mmezu usoro mkpụrụ ndụ ihe nketa dị na genotype.

Mmetụta nke ọnọdụ mpụga na mmepe nke àgwà onye ọ bụla

Ekwesiri ighota na genotype abughi ihe di egwu nke choputara phenotype. Ruo n'ókè ụfọdụ, ọkpụkpụ nke njirimara mmadụ ga-adabere na gburugburu ebe obibi, ya bụ, n'ihe ndị ọzọ. Na ọnọdụ dị iche iche, phenotypes nwere oke dị iche. Ya mere, dịka ọmụmaatụ, ụdị butterflies "arashnia" kwa afọ na-enye ụmụ abụọ. Ndị ahụ sitere na pupae ahụ gbawara agbawa, dị iche na nke ndị na-apụta n'oge okpomọkụ. Ụdị phenotype nke osisi nwere ike ịdị iche. Dịka ọmụmaatụ, n'èzí ogige ndị ahụ na-agbasa, ha dị n'oké ọhịa ma dị elu. Na mmiri buttercup ọdịdị nke akwukwo na-adabere na ebe ọ na-anọ - na ikuku ma ọ bụ na mmiri.

Mmekọrịta dị n'etiti phenotypes na genotypes

Ikike ịgbanwe, nke enyere site n'usoro mkpụrụ ndụ ihe nketa, a na-akpọ ọnụego mmeghachi omume. Dịka iwu, ọtụtụ ụdị dịgasị iche iche nke ụdị umu ahụ na-adị ndụ, nke a na-emekarị ka ọ dịkwuo mma. N'ọnọdụ ahụ mgbe gburugburu ebe obibi dị nnọọ iche na nke a na-emegharị ụdị anụ ahụ, enwere nkwụsị na mmepe nke ihe ọkụkụ, ha na-alakwa n'iyi. Ihe ịrịba ama nke phenotype adịghị egosipụta mgbe niile ihe atụ niile. Mana n'otu oge ahụ a na-echekwa ha ma nwee ike ịkwaga mkpụrụ ahụ. Ozi a na-enye gị ohere ịghọta usoro usoro evolushọn. Na eke nhọrọ na-agụnye naanị phenotypes ụmụ nwekwara ebute site ná na ihe ndị ọzọ genotypes na ndị bi. Mkpakọrịta abụghị nanị na mmekọrịta dị n'agbata mgbọrọgwụ na agbụrụ zuru oke - ọtụtụ mkpụrụ ndụ na-emekọrịta ibe ha.