Na-adịghị ndụ agwa

E kere mmadụ na-ebi ndụ kwekọrọ na okike. Ọ bụghị ihe ijuanya na ọ gbara anyị gburugburu n'ebe nile. Osisi, na ụmụ anụmanụ, elu ma ala mmiri - ọ bụghị ihe niile mmiri nke okike. Conventionally, ndị ọkà mmụta sayensị kpebiri subdivide ya n'ime klas abụọ - ndụ na-adịghị ndụ na okike.

Kpebisie ike na site na gburugburu ebe obibi bụ nke mbụ na klas, na na abụọ ga-enyere a ọnụ ọgụgụ nke kpọmkwem atụmatụ. Ka ihe atụ, ndu eme ntule nwere ike eto. Otú ọ dị, ha size na udi nwere ike ịdị iche iche. Ọzọkwa, ndụ ntule na-ebu mkpụrụ ndụ ihe nketa ọmụma na mụta nwa ha obiọma.

Na-adịghị ndụ agwa bụ nchịkọta ihe onwunwe (nke nwere ike ịbụ na mmiri mmiri, siri ike ma ọ bụ gaseous) na pitch. A mmiri (ihe na ubi) ga nwere ike. Ọzọ akụkụ pụrụ iche nke na-adịghị ndụ agwa - ọnụnọ nke ọtụtụ bughi etoju. N'okpuru bughi etoju ga-aghọta a set nke mbụ ahụ, atọm na ndị ọzọ chemical ọcha.

N'adịghị ka ndị dị ndụ, na-adịghị ndụ agwa bụ n'okpuru afọ, okpomọkụ ma ọ bụ ndị ọzọ mgbanwe. Iwu nke na-adịghị ndụ agwa - nke dịkarịa ala ihe. Systems nke na-adịghị ndụ agwa na-mgbe niile na-agbalịsi ike ịchọta ndị kasị mụ na steeti. Na nke a, ọ bụla ahụ na-ewe a na ụdị nke na-ume-akwụ ụgwọ ga-ntakiri.

Anyị ga-echefu na ndụ na-adịghị ndụ agwa nọ pụtara ná mma, nke a na-amụ a sayensị, gburugburu. Otu ihe atụ nke a mmekọrịta bụ mmetụta nke anyanwụ na ndu eme ntule. Ọkà mmụta sayensị na-egosi na ọ bụghị naanị na a bụ isi iyi nke nri ndu eme ntule, ma arụ ọrụ nke na-ekpokwu ọkụ, nke dị mkpa maka osisi, ala, ikuku.

Ọ bụ na-akpali na ọ bụla dị ndụ organism bụ n'okpuru kpọmkwem mmetụta nke na-adịghị ndụ agwa ihe. Ha na-akpọ abiotic sayensị. Ha bụ ihe ọ bụla ma ka a set nke ọnọdụ ihu igwe na-emetụta na gburugburu ebe obibi. Ọ dị mkpa iburu n'obi na ihe nke a nwere ike ịbụ ma nke oma ma na-ezighị ezi. A pụtara ìhè ihe atụ nke na-ebibi ihe ike nke ọdịdị - okochi ma ọ bụ oké mmiri ozuzo.

Ka anyị tụlee n'ụzọ sara mbara karị otú na-adịghị ndụ ọdịdị pụrụ imetụta ndụ ntule. Ụfọdụ n'ime ndị kasị akpa abiotic ihe - okpomọkụ, iru mmiri na ìhè. Ọtụtụ chemical Filiks a ndụ organism na-adabere na okpomọkụ. Nke a bụ eziokwu karịsịa nke osisi na ụmụ anụmanụ ndị na-adịghị ike ịnọgide na-enwe a mgbe nile ahu okpomọkụ. Siri ike ntu oyi, oyi - na isi na ọtụtụ na-ejighị n'aka "ndị iro" nke ndu eme ntule.

Ma, ọ bụ na-akpali na-adịghị ndụ agwa na oyi (ọbụna na nnọọ ala okpomọkụ) adịghị anwụ anwụ, ma ọ bụ naanị obere converted. Ka ihe atụ, a oge nke afọ anyanwụ na-aga ala na-ewe nke kasị ala ọnọdụ nke elu-igwe.

The ọrụ nke iru mmiri maka terrestrial ntule bụ nnọọ ike iji overestimate. Ịpụta ihe ọ na-ahụ na enweghị ọ bụ mgbe ihe na-akpata mbelata nke ndụ. N'ihi nke a, ịnọgide na-enwe a ụfọdụ larịị nke mmiri na ahu - a isi ebumnobi nke ihe nile dị ndụ.

Mkpa ezu ihe na-akpata na-adịghị ndụ agwa bụ ìhè, na-enweghị ọtụtụ osisi (karịsịa ìhè-n'anya) dị nnọọ anwụ. Ke adianade do, ìhè enyere na mmejuputa usoro ndị dị oké mkpa maka ndụ. N'ihi UV ụzarị bi organism enweta dị mkpa maka ndụ vitamin D.

Anyị ekwesịghị ichefu banyere ọjọọ phenomena na-erukwa na-adịghị ndụ na okike. Iji ndị na-agụnye igbaze, snow, egbeeluigwe. Bụghị nanị na ha imetụta niile ndụ na gburugburu ha, ma ha nwere ike ime ka oké njọ oghom mmetụta.