Ahụmahụ Torricelli: ọdịdị na mkpa

Kemgbe oge ochie, ya adị, mmadụ uche gbalịrị ghọta ihe nke ụwa, iwu okike, akụkọ ihe mere eme nke ha onwe ha si na akara aka n'eluigwe na ala. Ọchịchọ a na-eme na kpamkpam dị iche iche na foto nke ụwa n'oge dị iche iche na n'akụkụ dị iche iche nke ụwa: onye nke eke ọcha na Chineke, echiche nke na-alụ ọchịchịrị na ìhè na Persian Zoroaster, Creation na Apocalypse in Judaism, na ndị ọzọ.

Otú ọ dị, ndị ezigbo izizi nke a ò na nkà mmụta sayensị na ihe ọmụma nke ụwa na-atụle ga-a itunanya, zuru okè na-eche echiche nke oge ochie Greece. Ya mere, otu n'ime ihe ndị kasị mkpa echiche nke Aristotle bụ iwebata nke "ihe efu" nke echiche, full of efu - ohere ebe ihe ọ bụla dị adị. ndum The echiche bụ maka ọkà ihe ọmụma a na-emenye ụjọ onu, Otú ọ dị, n'echiche nke ya, na-agaghị ekwe omume na ọdịdị. N'eziokwu, ahụrụ anya data dị mgbe onye ike igosipụta echiche nke zuru agụụ, na ihe nile ohere jupụtara na nkịtị ikuku. Ka ihe atụ, ọ bụrụ na a oghere tube na-agbalị ịfụ ikuku, ya na mgbidi ya ga-ada ada. Nke a na-ahụ, n'ime na a ga-ọ bụghị nanị na agụụ, ma ohere ya onwe ya. Na mmiri na ọkpọkọ a na mgbe nile na-ebili n'azụ pistin, na-egbochi chakoo.

Erite Torricelli: nkọwa

Echiche na ụwa nwere ike ịbụ a ohere na-adịghị jupụtara na mmiri mmiri, siri ike ma ọ bụ gaseous umi, ịga nke ọma biri ndụ n'oge a - oge nke mmadụ echiche na nkà mmụta sayensị na rụzuru. Ọ bụ mgbe ahụ ndị mmadụ na-otu ugboro ọzọ nwetaghachiri okwukwe ha na-ekwe omume nke a bara uru ma ò ihe ọmụma nke ụwa. Torricelli ahụmahụ, Otú ọ dị, ọ bụghị naanị n'ihi nnyocha sayensị, ma ohere. N'oge na-ewu nke isi-iyi na n'obí onye nke ama isi na Medici usoro ndị eze ya, e kwuru na mmiri site ọkpọkọ n'ezie adahade jupụta chakoo, ma naanị otu onye na-elu na mgbe ahụ na-akwụsị ya ije. Eziokwu a na-enweghị ike-akpali mmasị ná n'ala nna nke Renaissance.

Maka nkọwa degaara ndị a maara nke ọma n'oge ahụ (na ọbụna karịa ama taa) physics na mgbakọ na mwepụ na Galileo Galilei. Otú ọ dị, ọ na-ahụghị na-anara nke azịza na mgbagha, o kpebiri ime ihe ihe ibuo ụzọ. Nlele na-gwara na-etinye ya abụọ na-eso ụzọ - Torricelli na Viviani. Nti utịp-enweta abụọ. Ahụmahụ Torricelli chere ohere n'ime a iko tube a ụfọdụ ego nke mercury (ọ bụ arọ karịa mmiri, n'ihi na na-egosi ihe doro anya na-arụpụta na obere arịa olu) mere na ọ dịghị ikuku ọkọkpọhi na. The elu ọgwụgwụ na-anọkwasị, na ihe na-emeghe ala e debere n'ime iko na mercury. Ọ hụrụ na mercury a na-adịghị jupụta dum ohere nke tube, na-ahapụ a ụfọdụ ego nke n'elu voids. Otú ọ dị, ndị a ahụrụ anya maara emeghị ozugbo na ha n'ọnụ ziri ezi.

nkọwa ahụmahụ

Ahụmahụ Torricelli-adịghị anya wee mara gụrụ akwụkwọ Europe, ebe ndị ọkà mmụta sayensị na-arụ ụka banyere ọdịdị nke a onu. The nkọwa nke eziokwu o nyere Evangelista Torricelli. Ebe ọ bụ na mechiri emechi n'elu nke iko tube bụ ikuku n'elu mercury, ọ na-kọwara na elu nke mercury kọlụm na-n'ụzọ nkịtị kọwaa site ikuku na mercury ke cup, na-eme ka ọ na-aga ọzọ na a iko tube. First, a chọpụtara experimentally site ikuku nsogbu. Formula Torricelli kwuru na nrụgide a kwekọrọ na elu nke mercury: P = P igwe ndọrọ ego mercury. Ọzọkwa nnyocha na-ejide ndị France Blez Paskal, kwuru na ọnụ ọgụgụ nke dabere elu nke a na kọlụm na nke ikuku nke ike ndọda na a kpọmkwem oge, si otú na-enye mmadu ike kọwaa igwe ndọrọ ego. mgbali.