Akụkọ banyere mmepe nke ọnụ ọgụgụ ahụ. Ịzụlite echiche nke nọmba

Mmepe echiche banyere nọmba bụ akụkụ dị mkpa n'akụkọ ihe mere eme anyị. Ọ bụ otu n'ime isi mgbakọ na mwepụ nke na-enye gị ohere igosipụta ngosipụta nke nha ma ọ bụ akaụntụ. Echiche nke ọnụ ọgụgụ bụ mmalite maka ọtụtụ chepụtara mgbakọ na mwepụ. A na-ejikwa ya mee ihe na nkà na ụzụ, physics, onwu, astronomy na ọtụtụ ndị ọzọ na sayensị. Tụkwasị na nke ahụ, ná ndụ kwa ụbọchị anyị na-eji nọmba na oge niile.

Ọdịdị nke onu ogugu

Ndị na-eso ụzọ Pythagoras kwenyere na ọnụ ọgụgụ ahụ nwere ihe dị omimi nke ihe. Ihe omuma ihe omuma a na-eduzi uwa, guzosie ike n'ime ya. Ndị Pythagorean chere na a pụrụ igosi usoro niile dị na ụwa na enyemaka nke nọmba. Ọ bụ na Pythagoras bụ na ọtụtụ ndị ọkà mmụta sayensị na-enwe mmasị na nkà mmụta sayensị. A na-ele ihe nnọchianya ndị a anya dịka ihe ndabere nke ụwa ihe onwunwe, ọ bụghị nanị okwu nke usoro iwu ụfọdụ.

History nke ọnụ ọgụgụ na akaụntụ malitere na eziokwu ahụ bụ na ndị bara uru ga-efu ihe, nakwa dị ka olu nha nke na-ebupụta na edoghi e kere.

Nke nta nke nta, a na-echepụta echiche nke nọmba nkịtị. Usoro a gbara mgbagwoju anya site n'eziokwu na nwoke oge ochie enweghi ike ikewapụta ihe na-adịghị ahụ site na ihe nnọchiteanya ahụ. Ihe ndekọ ahụ kpatara nke a ruo ogologo oge nanị ihe onwunwe. Anyị na-eji ihe ndetu, pebbles, mkpịsị aka, wdg. Iji buru ihe ọ rụpụtara, nodules, nicks, wdg. Mgbe emechara ihe ederede, akụkọ nke mmepe nke nọmba ahụ akara site n'eziokwu na ha malitere iji akwụkwọ ozi, yana akara ngosi ndị a na-eji ederede ederede . Ụkpụrụ nke ọnụ ọgụgụ, nke yiri nke ahụ e ji mee ihe n'asụsụ ahụ, na-ejikarị ụdị coding ahụ.

Ka oge na-aga, ọ pụtara na a ga - agụ ya iri, ọ bụghị naanị na nkeji. Na 100 asụsụ Indo-European dị iche iche, aha nọmba site na abụọ ruo iri dị ka aha ọtụtụ. N'ihi ya, echiche nke nọmba a na-adịghị ahụ anya pụtara ogologo oge gara aga, ọbụlagodi tupu asụwa asụsụ ndị a.

Na mkpịsị aka-efu na mbụ na ọ bụ n'ebe nile, na a na-akọwa eziokwu ahụ bụ na ọtụtụ ndị dị iche iche na e guzobere numerals enyene a pụrụ iche akara maka 10. The ntụpọ nọmba usoro a na -aga site ebe a. Ọ bụ ezie na e nwere ndị ọzọ. Dịka ọmụmaatụ, 80 nsụgharị site n'asụsụ French - "iri anọ", na 90 - "iri abụọ na iri na iri." Ojiji ya na-agaghachi na-agụta mkpịsị aka na mkpịsị ụkwụ. Ọnụ ọgụgụ nke Abkhazian, Ossetian na Danish na-ahazie ya.

Na asụsụ Georgian, akara ahụ ka dokwuo anya na iri abụọ. Ndị Aztek na ndị Sumer bụ ndị mbụ e weere dịka ise. E nwekwara nhọrọ ndị ọzọ na-egosi na ọ bụ akụkọ ntolite nke ọnụ ọgụgụ ahụ. Dịka ọmụmaatụ, na nyocha sayensị na-eme ka ndị Babịlọn jiri usoro mmekọahụ sexima. Na ihe a na-akpọ "unary" usoro, a na-ede nọmba ahụ site na ikwughachi ihe ịrịba ama nke na-anọchite anya unit ahụ. The oge ochie nke usoro a na-eji banyere 10-11 puku. BC. E

E nwekwara usoro nke na-abụghị usoro nke njirimara ọnụ ọgụgụ nke ihe nnọchianya eji ede ihe anaghị adabere n'ọnọdụ ha na koodu nọmba. A na-eji mgbakwunye nke akara.

Nọmba Ijipt oge ochie

Ihe omuma nke ihe omasi nke Egypt oge ochie bu ugbua di na papyri abua, nke di ka ihe dika afo 1700 BC. E Ozi mgbakọ na mwepụ dị na ha na-alaghachi na oge ochie oge, gburugburu 3500 BC. E Ndị Ijipt ji sayensị a gbakọọ ịdị arọ nke ahụ dị iche iche, mpịakọta nke granaries na ebe a kụrụ ihe, ụtụ ụtụ isi, na ọnụ ọgụgụ nke nkume ndị dị mkpa maka iwu ụlọ. Otú ọ dị, akụkụ bụ isi nke ngwa mgbakọ na mwepụ bụ astronomy, nke metụtara kalenda kalenda. Kalịnda dị mkpa iji chọpụta ụbọchị nke ezumike okpukpe dị iche iche, yana amụma banyere iju mmiri Nile.

Ihe odide edere n'Agba Ochie bu ihe edere n'akwukwo ihe odide. N'oge ahụ, nọmba usoro amịghịkwa vavilonyanskoy. Ndị Ijipt jiri usoro nke iri abụọ na-anọghị na ya, nke ọnụ ọgụgụ nke oghere eletrik na-egosiputa nọmba site na 1 ruo 9. Edere otu onye akara maka ogo iri. Akụkọ banyere ọganihu nke ọnụ ọgụgụ dị na Ijipt oge ochie gara n'ihu. Site na mpụta nke papaịrọs, a na-ewepụta akwụkwọ edemede (dịka ederede nkọcha). A pụrụ iche na akara na-eji ya iji gosi na nọmba 1 site 9 nakwa dị ka multiples nke 10, 100 na na. D. The mmepe nke ò nọmba mgbe ngwa ngwa. Edere ha dịka ọnụ ọgụgụ nke mkpụrụ akụkụ ndị nwere ọnụ ọgụgụ nke otu.

Ọnụ ọgụgụ na Gris oge ochie

Iji mkpụrụ akwụkwọ dị iche iche nke mkpụrụ okwu ahụ, usoro ọgụgụ nọmba Grik dabeere. Akara akụkọ nke nọmba okike na mba a akara n'eziokwu bụ na e jiri ya mee ihe na narị afọ nke isii na nke atọ BC. E Egwurugwu ụlọ ahụ jiri akara ahịrị na-ahọpụta unit, 5, 10, 100, wdg, e dere ya site n'enyemaka nke mkpụrụedemede mbụ nke aha ha n'asụsụ Grik. Na usoro ionic, ka e mesịrị, mkpụrụ akwụkwọ edemede nke mkpụrụedemede ahụ, nakwa 3 archaic, ejiri mee ihe iji kọwaa nọmba. Dị ka nọmba 9 mbụ (site na 1 ruo 9) dị ka ọnụọgụ nke 1000 ruo 9000, ma tupu e debe akwụkwọ ozi ahụ. "M" kwupụtara iri puku kwuru iri (site n'okwu Grik "mirio"). Mgbe ọ gbasoro ọnụ ọgụgụ, nke a ga-amụba site na 10,000.

Na Greece na narị afọ nke atọ BC. E E nwere usoro ọgụgụ nke akara aka nke mkpụrụ okwu ahụ kwekọrọ na nọmba ọ bụla. Ndị Gris, malite na narị afọ nke isii, malitere iji mkpụrụ edemede iri nke mkpụrụ akwụkwọ ha dị ka ọnụ ọgụgụ. Ọ bụ na mba a na ọ bụghị nanị na akụkọ ihe mere eme nke ndị nkịtị na-arụ ọrụ nke ọma, mana a na-amụkwa mgbakọ na mwepụ n'oge ọ dị ugbu a. Na oge ndị ọzọ a na-eji ya ma ọ bụ maka ihe dị mkpa kwa ụbọchị ma ọ bụ maka ememme ndị anwansi dị iche iche, bụ nke e si mee ka uche nke chi dị iche iche (nọmba ọgụgụ, astrology, wdg).

Ọnụ ọgụgụ Rom

Na Rom oge ochie, e jiri ọnụ ọgụgụ ahụ mee ihe, bụ nke n'okpuru aha Rom ka dị ndụ ruo taa. Anyị na-eji ya na-ezo aka na ụbọchị ncheta, ọtụtụ narị afọ, aha nke nzukọ na nzuko, nọmba ọnụ ọgụgụ nke abụ ma ọ bụ isi nke akwụkwọ ahụ. Site na ịmeghachi nọmba 1, 5, 10, 50, 100, 500, 1000, nke ha na-akpọ, n'otu n'otu, dị ka m, V, X, L, C, D, M niile integers edere. Ọ bụrụ na ọnụ ọgụgụ buru ibu dị n'ihu obere, a na-agbakwụnye ha ọnụ, ma ọ bụrụ na onye dị ntakịrị dị tupu onye ka ibu, mgbe ahụ, a na-ewepu nọmba ikpeazụ ya. Enweghi ike itinye otu na otu onu ihe kariri okpukpu ato. Ruo ogologo oge, a na-eji mba ndị dị n'Ebe Ọdịda Anyanwụ Europe mee ihe dị ka ọnụ ọgụgụ ndị Rom ọnụ ọgụgụ.

Usoro ebe

Ndị a bụ usoro nke njirimara ọnụ ọgụgụ nke akara na-adabere n'ọnọdụ ha na koodu nọmba. Ihe kachasị mkpa ha bụ ihe dị mfe ịrụ ọrụ dịgasị iche iche, yana obere akara akara dị mkpa maka ederede ederede.

E nwere ọtụtụ usoro dị otú ahụ. Dịka ọmụmaatụ, ọnụọgụ abụọ, octal, okpukpu ise, ọkara, iri abụọ, wdg. Onye obula nwere akụkọ nke ya.

Usoro nke dị na Incas

Kipu bụ usoro ọgụgụ oge na usoro mmemme nke dị n'etiti Incas, nakwa ndị ha bu ụzọ na Andes. Ọ dị nnọọ iche. Ndị a bụ ihe mgbagwoju anya na eriri na eriri, nke a na-eji ajị anụ nke lamas na alpac, ma ọ bụ site na owu. Ma eleghị anya, n'ime ụlọ dị nro site na ntanetị ole na ole ruru puku abụọ. Ndị ozi jiri ya na-ezipụ ozi n'okporo ụzọ ndị eze, nakwa n'akụkụ dịgasị iche iche nke ọha mmadụ (dị ka usoro ọgụgụ akwụkwọ, kalenda, maka iwu iwu na ụtụ isi, wdg). A na-akọwa ndị na-ede akwụkwọ na ndị na-ede akwụkwọ ahụ, a zụlitere ha n'ụzọ pụrụ iche. Ha ji mkpịsị aka ha na-ewere nodules, na-eburu ikpo. Imirikiti ihe ọmụma dị n'ime ya bụ nọmba nọchiri anya usoro nke iri.

Ọnụ ọgụgụ ndị Babilọn

Ndị Babilọn dere ihe odide cuneiform nke mbadamba ụrọ. Ha agbadatala oge anyị n'ọtụtụ ọnụ ọgụgụ (ihe karịrị narị puku ise, ihe dị ka narị anọ n'ime ha bụ ndị metụtara mgbakọ na mwepụ). Okwesiri ighota na ihe ndi omenala nke ndi Babilon ketara site na ndi Sumerian - aghota usoro, akwukwo cuneiform, wdg.

Akwụkwọ akụkọ Babilọn dị nnọọ mma karịa onye Ijipt. Ndị Babịlọn na ndị Sumer jiri ọnọdụ nke iri isii, nke taa na-anwụ anwụ na-ekewa gburugburu gburugburu ogo 360, yana awa na nkeji site na minit 60 na sekọnd, n'otu n'otu.

Akaụntụ na Chinese oge ochie

A na-emepụta usoro ọgụgụ nke ọnụ ọgụgụ na Chinese oge ochie. Na obodo a, a na-egosi ọnụ ọgụgụ ndị ahụ site n'enyemaka nke ihe odide nke pụrụ iche, nke pụtara ihe dịka puku afọ abụọ BC. E Otú ọ dị, akara ikpeazụ nke ha ka e guzobere nanị ruo narị afọ nke atọ BC. E Taa, a na-eji ihe odide ndị a eme ihe. Nke mbụ, usoro nke ịdekọ bụ ọnụọgụ abụọ. Dị ka ihe atụ, ọnụ ọgụgụ 1946, nwere ike iji ọnụ ọgụgụ ndị Rom mee ihe iji dochie ọnụ ọgụgụ ndị dị na 1M9C4X6. Ma, a na-eme atụmatụ ndị a na-eme na bọọdụ ọnụ, ebe e nwere ndekọ ọzọ nke ọnụ ọgụgụ - ọnọdụ, dịka na India, ọ bụghị ọnụ ọgụgụ, dịka ọ dị na ndị Babilọn. A na-akpọ ebe efu efu zero. Naanị ihe dị ka narị afọ nke iri abụọ na abụọ BC. E Akwukwo ihe odiri puru iche nye ya.

Ọkọ akụkọ ihe mere eme na India

Mmezu nke mgbakọ na mwepụ na India dị iche iche na n'obosara. Obodo a emeela nnukwu onyinye na mmepe nke echiche nke ọnụ ọgụgụ. Ọ bụ ebe a ka e mepụtara usoro nhazi usoro, mara anyị. Ndị India nyere akara maka ide ederede 10, na-eji ụfọdụ mgbanwe eme ihe n'oge a. Ọ bụ na mba a ka esetịkwara ntọala nke njedebe nhata.

Ihe odide nke oge a sitere na badges India, nke e jiri ya mee ihe dị ka narị afọ nke abụọ AD. E Ná mmalite, ọnụ ọgụgụ ndị Indian nwere ọnụ ahịa. A na-eji ntinye ederede na iri na nkeji iri ise na Sanskrit. Nke mbu, maka onu ogugu, a na-eji usoro "syro-Phoenician" a na-akpọ, na malite na narị afọ nke isii BC. E - "Brahmi", na ihe omuma di iche iche maka ha. Ihe oyiyi ndị a, dịtụ ntakịrị, ghọrọ ndị ọnụ ọgụgụ nke oge a, nke a kpọrọ Arabian nke oge a.

Ndị ọkachamara na-amaghị ama India amaghị banyere AD 500. E Chọta usoro ndekọ ọhụụ - nkwụsị nke ọkara. Ịrụ ọrụ dịgasị iche iche dị na ya dị mfe karịa nke ndị ọzọ. Ndị Indiana mesịrị jiri mbadamba ọnụ na-arụ ọrụ iji mee ka ha nwee ike ịdebe ihe. Ha mepụtara algọridim maka arụmọrụ, gụnyere ịchọta mgbọrọgwụ cubic na square. Brahmagupta nke India, bụ onye dịrị ndụ na narị afọ nke asaa, wepụtara ọnụ ọgụgụ na-adịghị mma. Ndị India nwere ọganihu na algebra. Ihe nnọchianya ha bara uru karịa nke Diophantus, ọ bụ ezie na ọ dị mma iji okwu kwụọ ya.

Ọkọ akụkọ ihe mere eme nke ọnụ ọgụgụ na Russia

Ọnụ ọgụgụ bụ isi ihe dị mkpa maka ihe ọmụma mgbakọ na mwepụ. Ọ dị iche n'etiti ndị dị iche iche n'oge ochie. Ọganihu na mmepe nke ọnụ ọgụgụ ahụ n'oge mbụ na-adaba n'akụkụ dị iche iche nke ụwa. Na mbido, mba niile na-akpọ ha aha na akara aka na mkpado. Ụzọ ndị a na-edekọ ụtụ isi ma ọ bụ ụgwọ ọrụ ji ọnụ ọgụgụ ndị na-agụghị akwụkwọ dị ala na-eme ihe n'ụwa nile. Ha mere égbè n'elu osisi, nke kwekọrọ n'ụtụ ụtụ ma ọ bụ ụgwọ. Mgbe ahụ, e kewara ya na ọkara, na-ahapụ otu ọkara nke onye akwụ ụgwọ ma ọ bụ onye ji ụgwọ. A na-edebe nke ọzọ n'ụlọ akụ ma ọ bụ na onye na-agbazinye ego. A na-enyocha ha abụọ site na mpịakọta n'oge ịkwụ ụgwọ.

Ọnụ ọgụgụ ahụ yiri ọdịdị. Ha dị ka nke mbụ akara na mkpisi. Mgbe ahụ, enwere akara ngosi pụrụ iche maka ụfọdụ n'ime ha, dịka 5 na 10. Ngụkọta niile ahụ n'oge ahụ abụghị ọnọdụ, kama ọ bụ nke Rom. Na Russia oge ochie, ebe a na-ejikọta ọnụ ọgụgụ ndị Rom na Western Europe, ha ji otu mkpụrụ edemede, dịka onye Greek, dịka mba anyị, dịka asụsụ Slavic ndị ọzọ, maara na ọ bụ nkwurịta okwu omenala site na Byzantium.

Ọnụ ọgụgụ site na 1 ruo 9, mgbe ahụ, iri na iri na narị ndị agha ochie nke Russian nọchiri anya mkpụrụ akwụkwọ Slavic (mkpụrụedemede Cyrillic, nke a malitere na narị afọ nke itoolu).

Ụfọdụ ndị sitere na iwu a. Ntre, 2 ẹkedọhọke "ebiet", udiana ke mbụk ke n̄wed emi, ye "usọp" (ọyọhọ usen ita), sia ẹkesiode leta emi ẹkedọde Z ke Old Russia ke usụn̄ oro "ke". "Phytus" na njedebe nke mkpụrụ okwu ahụ bụ 9, "irighiri" ahụ bụ 90. Akwụkwọ ozi ọ bụla ejighị ya. Iji gosi na ihe ịrịba ama a bụ nọmba, ọ bụghị akwụkwọ ozi, n'elu ya ka edere ihe ịrịba ama, a na-akpọ "titlo", "~". A kpọrọ "Ọchịchịrị" iri puku kwuru iri puku. Ha na-akara ha, na-ekesa ihe ịrịba ama nke nkeji. A na-akpọ ọtụtụ narị puku "ndị agha". E gosipụtara ha site n'ịgbagharị ihe ịrịba ama nke nkeji site na isi. Ọtụtụ nde mmadụ bụ leoders. A na-egosi ihe ịrịba ama ndị a dị ka ndị na-agba gburugburu ma ọ bụ ụzarị.

N'ihu mmepe nke eke nọmba a ná mmalite nke iri na asaa na narị afọ, mgbe Indian ọgụgụ bịara mara ke Russia. Ruo na narị afọ nke iri na asatọ, e ji ọnụ ọgụgụ Slavic mee ihe na Russia. Mgbe nke ahụ gasịrị, ọ bụ nke oge a ka ọ nọchiri ya.

Akụkọ banyere nọmba dị mgbagwoju anya

A nabatara nọmba ndị a maka oge mbụ na eziokwu ahụ bụ na e mere ka usoro nke ịkọpụta mgbọrọgwụ nke akara nke cubic. Tartalay, bụ onye na-amụ asụsụ na Ịtali, natara na ọkara mbụ nke narị afọ nke iri na isii okwu maka ịkọ mgbọrọgwụ nke akara site na ụfọdụ akụkụ, nke ọ dị mkpa iji kpokọta usoro. Otú ọ dị, ọ chọpụtara na ndị dị otú ahụ a usoro bụ ihe ngwọta maka niile cubic arụmarụ na ezigbo nọmba. Rafael Bombelli kọwara nke a na 1572, nke bụ eziokwu mmeghe nke ọnụ ọgụgụ dị mgbagwoju anya. Otú ọ dị, ọtụtụ ndị ọkà mmụta sayensị na-elepụta ihe ndị a rụpụtara ruo ogologo oge, ọ bụkwa nanị na narị afọ nke iri na itoolu ka e mere ka akụkọ akụkọ dị mgbagwoju anya dị mkpa - ọ bụ mgbe ahụ ka ọrụ KF Gauss dị.