Kedu ihe bụ biosphere na ụzọ dị aṅaa ka ọ dị?

Ebumnuche nke "biosphere" abanyela ogologo oge. Na mbido, a na-akpọ ya aha mkpụrụ ndụ nke anwụghị anwụ, nke bụ ihe ndabere nke ndị dị ndụ. Echiche ọzọ banyere ọkpụkpụ ndụ nke ụwa bụ onye ọkachamara n'ihe banyere oke ala Austria bụ E. Suess na 1875. Ọ na-arụ ọrụ ya "The Origin of the Alps" na-aza ajụjụ banyere ihe biosphere bụ. N'echiche nke ya, ọ bụ otu nọọrọ onwe ha shei nke Earth, nke e kere site n'ibi ndụ ntule. Nkọwa okwu a na-achọ nkwado n'etiti ọtụtụ ndị ọkà mmụta sayensị - ma ndị dịkọrọ ndụ nke E. Suess, na nke anyị.

Mgbe e mesịrị na 1926 Vernadsky gbakwunyere echiche a. Gịnị bụ ndị Biosphere dika ozizi nke VI Vernadsky? Onye ọkà mmụta sayensị na-arụ ọrụ ya na-ekwu na ọ bụ naanị site na ndị mmadụ ka a na-emepụta ndụ ndụ nke ụwa, kamakwa site na ebe obibi ha. Ya bụ, ọ na-agụnye nkọwa E. Suss banyere ihe ndị dị ndụ. Otú ọ dị, ọ bụghị ndị ọkà mmụta sayensị nile na-akwado VI. Vernadsky. Ya mere, n'oge a, enwere ntụgharị okwu abụọ nke echiche "biosphere": dịka Suess (nghọta dị omimi) na Vernadsky (nghọta zuru ezu).

Dika ozizi nke Vernadsky si kwuo, ogbe ndu di na efu n'ihi ike nke Sun ma nwee oke. Uzo nke biosphere ga-adaba na njedebe nke ndu n'elu uwa. N'ihi ya, ókèala dị n'elu gafere ebe dị elu nke 15-20 kilomita (ụyọkọ dum na ntọala ala nke stratosphere); Lower na-ejide oké osimiri na oké osimiri Osisi dị omimi nke ihe karịrị kilomita 10 na omimi nke ụwa na omimi nke kilomita 3. A na-ahụ ihe ndụ nke ọrụ nke ihe ndị dị ndụ n'ụdị nkume sedimentary na n'ogo miri emi. The fọdụrụ akụkụ nke shei nke Earth, ebe ọ dịghị ndụ, nakwa dị ka mbara bụ maka ndụ shei nke ụwa anyị gburugburu ebe obibi.

Ya mere, olee ihe biosphere dị na nke oge a, ọ bụkwa ego ole ka ọ dị? Dabere na nkuzi nke E. Suess na V. Vernadsky, na-echebara nchọpụta nke oge a n'uche, a pụrụ ikwu na "bọl nke ndụ" bụ envelopu nke thermodynamic na-emeghe, nke "ọrụ" nke a na-enweta site na mmekọrịta nke ihe ndị dị ndụ (biotic) na ndị na-adịghị adị ndụ (abiotic). Ọdịdị nke a oru na-agụnye niile nke ntule na ha remnants, nke ikuku, mmiri na ihe siri ike n'ụwa na shei, nke na-bi site ntule na mgbanwe n'okpuru nduzi nke ọrụ ha.

Iji nọgide na-arụ ọrụ, shea nke Ụwa ga-enweta Ụfọdụ ihe onwunwe ndị na-enyere ya aka ịdị adị.

Njirimara akuku nke biosphere:

1. Njikọ dị n'etiti bụ ihe dị ndụ.
2. Uzo: O choro ike, nke si n'èzí - ike nke anyanwu.
3. Onwe-iwu (homeostasis): ọ nwere ike ịlaghachi na steeti ya, na-eji ụfọdụ usoro maka nke a. Ka ihe atụ, ndị bi na nke ala ntule na revegetation mgbe a mgbawa ugwu. Otú ọ dị, ugbu a, ihe onwunwe a agaghị arụ ọrụ mgbe niile n'ihi nnyonye anya ụmụ mmadụ na okike (okike nke agrocenoses, ya bụ, ihe ndị e kere eke na-enweghị ike iji nwetaghachi onwe ha).
4. Ụdị dịgasị iche iche, nke na-eme ka ọ kwụsie ike.
5. Egwu nke ihe.

N'ịchịkọta ma na-aza ajụjụ ahụ bụ ebe dị ndụ, anyị nwere ike ịsị na nke a bụ ọkpụkpụ pụrụ iche, nke dị ndụ nke ụwa, njikọ ụwa zuru ụwa ọnụ nke nwere ókèala ya na ụfọdụ ihe onwunwe ndị na-enyere ya aka ịdị adị.